ΟΜΗΡΟΥ ΙΛΙΑΔΑ Δ (ορκίων σύγχυσις, Αγαμέμνονος επιπώλησις) (Ελένη Μουτάφη)

 

7. Πέρσες και Έλληνες. Δυο κόσμοι συγκρούονται [Αρχαία Ιστορία Α' Γυμνασίου]

 

Πέρσες και Έλληνες. Δυο κόσμοι συγκρούονται from mavraroda

Δείτε επίσης: 

1. Η μάχη του Μαραθώνα. Η επέκταση των Περσών. 

2. Η μάχη του Μαραθώνα (Ηροδότου ιστορίες) 

 

ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ (800-479 π.Χ.). 6. ΟΙ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΙ ΔΕΣΜΟΙ

 

Οι πανελλήνιοι δεσμοί from mavraroda

Πρόσθετο υλικό

1.       Οι πανελλήνιοι αγώνες

2.       Οι πανελλήνιοι αγώνες. Άλλοι αγώνες

3.       Το αρχαίο στάδιο της Ολυμπίας

4.       Αθλητικοί αγώνες

5.       Οι αρχαίοι Ολυμπιακοί αγώνες

6.       Τα ολυμπιακά αγωνίσματα

7.       Ο θεός Απόλλων

8.       Η Κασταλία κρήνη

9.       Η ιστορία ενός Ολυμπιονίκη

10.   ΔΕΛΦΟΙ, Κέντρο του ελληνικού κόσμου (ΕΡΤ)

11.   Οπτικές πηγές της αρχαιότητας -Πομπή

Πολιτιστικό Πρόγραμμα: "ΑΛΚΗ ΖΕΗ - ΖΩΡΖ ΣΑΡΗ: Ε.Π. [ Ενωμένες Πάντα] -Άσκηση Δημιουργικής Γραφής με βάση το κείμενο της Ζωρζ Σαρή, "Και πάλι στο σχολείο..."

 Ήρθε λοιπόν η ώρα να παρουσιάσουμε τους καρπούς του προγράμματός μας! Μαθητές και μαθήτριες του Β1 ασκήθηκαν στη δημιουργική γραφή με κεντρικό άξονα δύο αποσπάσματα από το σχολικό μας εγχειρίδιο: της Ζωρζ Σαρή, "Και πάλι στο σχολείο..." και της Άλκης Ζέη, "Αναμνήσεις της Κωνσταντίνας από τη Γερμανία". Θα ξεκινήσουμε με τους δημιουργούς του Β1 που εμπνεύστηκαν από το απόσπασμα της Ζωρζ Σαρή. Η παιδαγωγική ομάδα του προγράμματος αποτελείται από τις φιλολόγους  Χιωτέρη Κατερίνα, Ταμπαθάνη Θέλμα και Πλασταρά Σοφία.

Μαρία Γ.

Αθανασία Γκ.

Νίκος Δ.

Ζένια Δ.

Αποστόλης Δ.

Κατερίνα Γκ.

ΟΜΗΡΟΥ ΙΛΙΑΔΑ Γ Τειχοσκοπία - Μονομαχία Πάρη και Μενέλαου ( Ελένη Μουτάφη )

 

Συγκλονιστικές εξελίξεις στο αχαϊκό στρατόπεδο! Αυτά που λέει ο Όμηρος είναι η πραγματική αλήθεια; Οι πολεμικοί ανταποκριτές του Β3 στην Τροία φωτίζουν τα παρασκήνια!

 Συνεντεύξεις- φωτιά του πρωταγωνιστή του δράματος, Αχιλλέα! Απαντά σε κρίσιμα ερωτήματα που θέτουν δημοσιογράφοι από όλον τον ελληνικό κόσμο! ποια είναι όμως η άποψη του Αγαμέμνονα;

«Οι πηγές αφηγούνται… Οι μαθητές/τριες του 1ου Γυμνασίου Τυρνάβου σε ρόλο ιστορικού…»

  

Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα των Γενικών Αρχείων του Κράτους (ΓΑΚ) Λάρισας «Οι πηγές αφηγούνται… Η μαθητική ζωή την περίοδο της δικτατορίας των συνταγματαρχών: ντύσιμο και εμφάνιση των μαθητών και εκπαιδευτικών» είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν, την Τετάρτη 24 Ιανουαρίου 2024, μαθητές και μαθήτριες του Γ4 του 1^ου Γυμνασίου Τυρνάβου (Αχιλλέας Τζάρτζανος).  Το πρόγραμμα, το οποίο οργανώθηκε  στο πλαίσιο των μαθημάτων της Ιστορίας και της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής, υλοποιήθηκε από την κα Βλάχου Βασιλική (ΓΑΚ Λάρισας, βιβλιοθηκονόμος- μουσειολόγος) και την κα Βουλτσίδου Δήμητρα (ΓΑΚ Λάρισας, εκπαιδευτικός). Η σημασία του αρχειακού υλικού για την ιστορική έρευνα, η  διάκριση των πηγών σε πρωτογενείς  και δευτερογενείς και μια ιστορική αναδρομή στην εξέλιξη της σχολικής ενδυμασίας από τη δημιουργία του ελληνικού κράτους μέχρι και σήμερα εισήγαγαν τις  μαθήτριες και τους μαθητές μας στο απαιτητικό αλλά και γοητευτικό έργο του ιστορικού. Με άξονα την έννοια του ιστορικού ερωτήματος, μυήθηκαν στη μεθοδολογία αξιοποίησης των αρχειακών πηγών, μελετώντας γραπτά τεκμήρια από την περίοδο της δικτατορίας, ελέγχοντας την αξιοπιστία τους, αντλώντας πληροφορίες και καταλήγοντας σε συμπεράσματα. Τη δράση συντόνισαν οι φιλόλογοι Ταμπαθάνη Θέλμα και Χιωτέρη Κατερίνα και η κοινωνιολόγος Ράπτη Κωνσταντίνα.

Η Ιλιάδα σε έναν χάρτη: όλοι οι ομηρικοί ήρωες και η καταγωγή τους

 

ΟΜΗΡΟΥ ΙΛΙΑΔΑ Β Όνειρος ( το όνειρο του Αγαμέμνονα) ( Ελένη Μουτάφη) )

 

ΙΛΙΑΔΑ Α - 4 Ικεσία της Θέτιδας - Συμπόσιο των Θεών (ΕΛΕΝΗ ΜΟΥΤΑΦΗ)

 

ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ (800-479 π.Χ.) 5. ΑΘΗΝΑ: ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

 

Αθήνα: Πορεία προς τη δημοκρατία from mavraroda

Η αθηναϊκή κοινωνία μέσα από τις μαρτυρίες του ίδιου του Σόλωνα

Ο Σόλων και οι Τύραννοι στην Αθήνα

Η εγκαθίδρυση της δημοκρατίας στην Αθήνα

Ο οστρακισμός http://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/9549

 

ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ 4. ΑΘΗΝΑ: ΑΠΟ ΤΗ ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΑΡΙΣΤΟΚΡΑΤΙΑ (Αρχαία ιστορία Α' Γυμνασίου)

 

Αθήνα. Από τη βασιλεία στην αριστοκρατία from mavraroda

Δείτε επίσης:

Ο Θησέας και ο συνοικισμός της Αθήνας

ΤΩΝ ΑΘΗΝΗΘΕΝ ΑΘΛΩΝ

Αρχαίος οπλίτης

Η αρχή των πολιτειακών εξελίξεων στην Αθήνα

 

ΟΜΗΡΟΥ ΙΛΙΑΔΑ Α-3 Βρισηίδα, Αχιλλέα -Θέτιδα, Επιστροφή Χρυσηίδας (Ελένη Μουτάφη)

 

«Η Βρισηίς οδηγείται στον Αγαμέμνονα από τους Ταλθύβιο και Ευρυβάτη.» Τοιχογραφία του Tiepolo (1757).

Δείτε σε εικαστική  αναπαράσταση μέσα από πίνακες ζωγραφικής την επιστροφή της Χρυσηίδας και την αποχώρηση της Βρισηίδας , μια δημιουργία της Ελένης Μουτάφη.

ΟΜΗΡΟΥ ΙΛΙΑΔΑ Α-2 Αχιλλέως μήνις ( Ο θυμός του Αχιλλέα) (Ελένη Μουτάφη)

Δείτε σε εικαστική  αναπαράσταση μέσα από πίνακες ζωγραφικής τον θυμό του Αχιλλέα, μια δημιουργία της Ελένης Μουτάφη.

3. ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ (800-479 π.Χ.) 3. Η ΣΠΑΡΤΗ (Αρχαία Ιστορία Α' Γυμνασίου)

 

  Η Σπάρτη from mavraroda

 

Πρόσθετο υλικό

·         Η εξάπλωση της Σπάρτης

·         Χρονολόγιο -Ιστοριογραμμή της αρχαίας Σπάρτης

·         Η ίδρυση της πόλης-κράτους της Σπάρτης

·         Κοινωνική Οργάνωση της Σπάρτης

·         Η πολιτειακή οργάνωση της αρχαίας Σπάρτης

·         Αξίες και νόμοι στην Αρχαία Σπάρτη

·         Η οργάνωση της κοινωνικής και πολιτικής ζωής στην αρχαία Σπάρτη κατά την αρχαϊκή εποχή

·         Χορός κοριτσιών στη Σπάρτη

·         Σπάρτη: Ιστορία και πολιτισμός (1^ο μέρος) -Εκπαιδευτική Τηλεόραση

·         Σπάρτη: Ιστορία και πολιτισμός (2^ο μέρος) -Εκπαιδευτική Τηλεόραση

"Τόποι και ερμηνείες, μνήμες και ταυτότητες"

Εισαγωγή

     Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι να παρουσιάσει τους τρόπους με τους οποίους συγκροτείται χωρικά η συλλογική μνήμη, την κοινωνική διάσταση και τις πολλαπλές όψεις της, τις ανατροπές και αμφισβητήσεις στη διεκδίκηση του δημόσιου χώρου, αλλά και τις συλλογικές δράσεις που αναπτύσσονται σε θέματα ταυτοτήτων και μνήμης με επίκεντρο συγκεκριμένους αστικούς και μνημονικούς τόπους αλλά και θεσμούς. Τέλος, θα εξετάσουμε τη λειτουργία της δημόσιας ιστορίας σε χωρικό επίπεδο ως διαμεσολάβηση αλλά και ως συμπαραγωγό ιστορικής γνώσης.

 

Μνημονικοί τόποι και ερμηνείες

     Καθώς η συγκρότηση της ατομικής όσο και της συλλογικής μνήμης είναι στενά συνυφασμένη με τον χώρο και τον υλικό κόσμο εν γένει, καμιά  δραστηριότητα και καμιά κοινωνική ομάδα δεν νοείται  έξω από έναν καθορισμένο χώρο.[1] Η σταθερή παρουσία του τόπου είναι αυτή που διατηρεί και τη σταθερότητα της μνήμης και τον τρόπο με τον οποίο γίνεται αντιληπτός από τις διαφορετικές ομάδες.[2] Αλλαγές στα τοπόσημα αλλά κι η εισδοχή νέων διεκδικήσεων σε σχέση με το δημόσιο χώρο ανατρέπουν την εικόνα της αδιασάλευτης μνήμης και δημιουργούν νέους συμβολισμούς και ανταγωνιστικές ερμηνείες που αντανακλούν κάθε φορά την κοινωνική και πολιτική πραγματικότητα της περιόδου αλλά και τις μεταβολές στις πολιτισμικές αξίες.[3]

       Η δημόσια μνήμη λοιπόν ως κοινωνική κατασκευή αναπαριστά το παρελθόν στο παρόν μέσα από διάφορους και πολλαπλά μεταβαλλόμενους τρόπους, έχοντας ως κεντρική αναφορά ένα χωρικό πλαίσιο.  Πεδία μάχης, κοιμητήρια, στρατόπεδα συγκέντρωσης μετατρέπονται σε «τοπία μνήμης»,  όπου με τη μεσολάβηση των αναμνηστήριων  τελετών αναπαράγονται τα γεγονότα του παρελθόντος και συνδέονται με το παρόν εμπλέκοντας έτσι  συναισθηματικά τους παριστάμενους.[4] Η ιστορική σημασία ενός τόπου αναδεικνύεται μέσα από την αναφορά και την ανάδειξη των παραμέτρων της, μια σύνθετη διαδικασία προϊόν πολλαπλών νοητικών διεργασιών.[5]

«Ανυπότακτος Λόγος» (1941-1944)

     Η  τριπλή Κατοχή της Ελλάδας κατά τη διάρκεια του Β’ΠΠ (Μάιος 1941-Οκτώβριος 1944) θα αποτελέσει τομή στην εξέλιξη του Τύπου, καθώς θα γνωρίσει μια εντυπωσιακή έκρηξη της παράνομης έκδοσης και διανομής των εφημερίδων, δράσης που θεωρούνταν κεφαλαιώδους σημασίας  στα πλαίσια της «μη ένοπλης» αντίστασης. Η έλλειψη πραγματικής ενημέρωσης λόγω της επίταξης των ραδιοφώνων  και της προπαγάνδας του  επιταγμένου τύπου από τους ναζί θα δώσει ώθηση στην ανάδυση εκατοντάδων κεντρικών, περιφερειακών και τοπικών εφημερίδων[1] που θα παίξουν ιστορικό ρόλο στην κινητοποίηση του ελληνικού λαού.

     Η εμφάνιση ωστόσο του παράνομου Τύπου θα συνοδευτεί και από σοβαρή, επιβαλλόμενη από τις συνθήκες, οπισθοδρόμηση όσον αφορά τη μορφή και τα χαρακτηριστικά της εφημερίδας. Η αδυναμία πρόσβασης σε σύγχρονες εγκαταστάσεις, θα αντικατασταθεί από υποτυπώδη επίπεδα πιεστήρια και πολύγραφους σε υπόγειους χώρους[2], ενώ δεν είναι λίγες και οι περιπτώσεις έκδοσης,  δακτυλόγραφων ή και χειρόγραφων φύλλων. Σε συνδυασμό με την έλλειψη χάρτου και την ανάγκη να καλύπτεται όσο το δυνατόν μεγαλύτερο τμήμα του πληθυσμού σε όσον το δυνατόν συντομότερα διαστήματα ο αριθμός των σελίδων θα μειωθεί ακόμη και σε μονόφυλλο[3].  Σε αυτά πρέπει να προστεθούν και οι δυσκολίες στη διανομή, που τώρα πλέον γίνεται χέρι με χέρι και πολλές φορές χωρίς αντίτιμο, ενώ κι ο τόπος έκδοσης αλλάζει ανάλογα με την κατάσταση των φορέων της[4].

     Τα πρωτόλεια ωστόσο αυτά μονόφυλλα θα εξελιχθούν  σύντομα σε εφημερίδες εμπλουτισμένες με άρθρα, σκίτσα και λογοτεχνικά κείμενα.

«Σφαγή στη Γάζα» - Πίνακας για το δράμα των Παλαιστινίων

Αστέριος Λάμπρου, "Σφαγή στη Γάζα", ακρυλικό σε καμβά, 160Χ100 εκ., 2023.

 Η τέχνη για ακόμη μια φορά έρχεται να αποτυπώσει τη φρίκη που βιώνουν  οι άμαχοι πληθυσμοί. Αυτή τη φορά είναι οι Παλαιστίνιοι, που βιώνουν τις στρατηγικές της εθνοκάθαρσης και της γενοκτονίας, μπροστά στα μάτια του "πολιτισμένου" δυτικού κόσμου. Το "ποτέ πιά" έγινε και "πάλι ξανά".

Εικονογραφία και Εικονολογία

     Η μελέτη των εικόνων[1] θεωρείται  ένας τομέας συνδεδεμένος πολύ περισσότερο με τους Ιστορικούς  της Τέχνης και  λιγότερο με τους τυπικούς ιστορικούς[2]. Καθώς η Επιστήμη της Ιστορίας εξελίσσεται,  η εικόνα ως ιστορικό τεκμήριο έρχεται να συμπληρώσει  τη γνώση μας για το παρελθόν[3]. Έχοντας ως κοινό τόπο  ότι  η «ανάγνωση»  των εικόνων εξελίσσεται  ανάλογα με το πολιτισμικό πλαίσιο μέσα στο οποίο δημιουργείται και  προσλαμβάνεται ιδεολογικά, διάφορες μέθοδοι ανάλυσης[4] χρησιμοποιήθηκαν κατά καιρούς στην προσπάθεια  αξιοποίησης του οπτικού υλικού ως ιστορικής μαρτυρίας.

     Η παλαιότερη αντίληψη για τις οπτικές πηγές ως «αντανακλάσεις»[5] της κοινωνίας και της εποχής μέσα στις οποίες δημιουργούνται φαίνεται να κλονίζεται από την απλή διαπίστωση ότι κάθε έργο τέχνης μπορεί  να «κατασκευάσει» μια πραγματικότητα μέσω  των συμβολικών  συμβάσεων  και της ιδεολογικής τοποθέτησης του καλλιτέχνη.  Παρόλη  την ένσταση η αξία του οπτικού υλικού ως τεκμηριωτικού δεν παύει να υφίσταται στις περιπτώσεις έλλειψης γραπτών πηγών π.χ. προϊστορικοί πολιτισμοί (Κυκλαδικός  κλπ.) και  στη μελέτη των κοινωνικο-ιδεολογικών πλαισίων κάθε περιόδου[6].

Μνήμη και προφορικές μαρτυρίες

Τα τελευταία χρόνια έχει παρατηρηθεί μια στροφή των ερευνητών στη διερεύνηση της έννοιας της μνήμης στην κατασκευή της ιστορίας [1]. Η τάση αυτή συνδέεται κυρίως με τη συλλογική μνήμη  ομάδων στο περιθώριο της επίσημης ιστορίας π.χ. μειονοτήτων.[2] Η μνήμη ωστόσο και οι διαδικασίες ανάκλησής της ανάγονται σε κεντρικά ζητήματα στο πεδίο της δημόσιας ιστορίας[3].

     Τα βασικά ερωτήματα  είναι «τι θυμόμαστε», και «γιατί το θυμόμαστε». Φαίνεται ότι διατηρείται στη μνήμη μας ό,τι θεωρείται  σημαντικό από το άτομο τη στιγμή που γίνεται («αρχειακή μνήμη»)[4]. Για να μπορέσει ωστόσο  να ανακληθεί θα πρέπει να συνδεθεί και με άλλες γνώσεις, ώστε να μπορεί να ταξινομηθεί και να τοποθετηθεί στο παρόν[5].

     Η ατομική μνήμη ωστόσο δεν λειτουργεί αυτόνομα σε σχέση με τα κοινωνικά πλαίσια μέσα στα οποία διατηρείται. Η ανάκληση μιας εμπειρίας μπορεί να εντάσσεται στο πλαίσιο μιας συλλογικής μνήμης που μπορεί να μην έχει άμεση σχέση με το άτομο , αλλά αναγνωρίζεται η αμοιβαία επίδραση της μιας πάνω στην άλλη[6].

     Παράγοντες οι οποίοι θεωρούνται κρίσιμοι για την ανάκληση της μνήμης – όσον αφορά την αξιοποίησή της από τον ερευνητή - μπορεί να είναι βιολογικοί, ψυχολογικοί και κοινωνικοί.

Τα κάλαντα της Γάζας

 

ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ (800-479 π.Χ.) 2. Η ΠΟΛΗ-ΚΡΑΤΟΣ ΚΑΙ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑΤΟΣ [Αρχαία Ιστορία Α' Γυμνασίου]

 

   Η πόλη κράτος και η εξέλιξη του πολιτεύματος from mavraroda

 

Πρόσθετο υλικό

·         Ελληνικές πόλεις-κράτη της αρχαιότητας http://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/9152

·         Η πόλη-κράτος κατά την αρχαιότητα http://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/9402

·         Η αρχαία ελληνική πόλις http://www.ime.gr/chronos/03/gr/politics/organisation/index3.html

·         Οπλιτική φάλαγγα http://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/8974

·         Η οπλιτική φάλαγγα μέσα από αρχαίες πηγές http://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/9598

·         Η άνοδος της αριστοκρατίας  http://www.ime.gr/chronos/03/gr/politics/organisation/index2.html

·         Η κρίση της αριστοκρατικής κοινωνίας https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/history/arxaiotita/page_017.html

·         Κυβέρνησε την πόλη στολίζοντάς την όμορφα και ταιριαστά https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/history/arxaiotita/page_019.html

·         Περίπατος στο Άργος (εικονική περιήγηση) http://www.argos-peripatos.gr/Default.aspx?lang=gr&recID=24

·         Το Ευπαλίνειο Όρυγμα στη Σάμο (Εκπαιδευτική Τηλεόραση) http://www.edutv.gr/index.php/istoria-2/arxaia-elliniki-texnologia-efpalineio-orygma